Bảy lỗi thứ tự nét người mới hay mắc

Nhiều người viết chữ Hán trông khá giống mẫu nhưng vẫn quên rất nhanh. Lý do thường không nằm ở trí nhớ. Khi bạn vẽ chữ theo hình thay vì viết theo nét, mắt nhớ hình nhưng tay không có đường đi — vài hôm sau là mất.

Bảy lỗi dưới đây xuất hiện lặp lại ở gần như mọi người mới học. Sửa được từ đầu thì tiết kiệm rất nhiều thời gian về sau.

1. Viết nét dọc trước nét ngang

Chữ 十 gồm một nét ngang và một nét dọc. Nhiều người viết dọc trước vì tay thấy dễ hơn. Quy tắc là ngang trước, dọc sau — áp dụng cho 十, 干, 土, 王.

Nghe nhỏ nhặt, nhưng khi lên chữ nhiều nét như 幸 hay 華, thứ tự sai sẽ làm bạn viết lệch cả chữ.

2. Viết khung ngoài trước khi viết phần bên trong

Với chữ có khung bao như 国, 回, 园, thứ tự đúng là: viết nét trái của khung, viết phần bên trong, rồi mới đóng nét dưới.

Lỗi phổ biến là đóng khung thành một hình chữ nhật trước rồi mới nhét phần trong vào. Cách đó khiến chữ luôn bị chật, và khi viết nhanh thì phần trong tràn ra ngoài khung.

3. Viết phần bên trong trước nét bao bên ngoài

Ngược với lỗi trên: chữ như 月, 同, 周 có nét bao bên ngoài viết trước, phần bên trong viết sau. Nhưng 月 không phải khung kín, nên không có bước "đóng khung".

Hai lỗi 2 và 3 hay bị lẫn vì cùng nhìn thấy "có cái khung". Cách phân biệt: khung kín thì đóng sau cùng, khung hở thì viết trước rồi mới đến bên trong.

4. Viết "phẩy" và "mác" sai thứ tự

Chữ 人 có hai nét: phẩy (丿) bên trái và mác (㇏) bên phải. Đúng là phẩy trước, mác sau. Rất nhiều người viết mác trước vì nó dài hơn, nhìn "chắc" hơn.

Quy tắc chung: phẩy trước, mác sau — 人, 入, 八, 天.

5. Viết chữ đối xứng từ trái sang phải

小, 水, 办 có nét giữa là nét chủ đạo. Đúng là giữa trước, hai bên sau. Viết từ trái sang phải sẽ làm nét giữa bị lệch, và chữ mất cân ngay cả khi từng nét đúng.

6. Viết nét gãy thành hai nét rời

Nét gãy (như trong 口, 马, 写) là một nét, không phải hai. Nhiều người nhấc bút ở chỗ gãy rồi viết tiếp — chữ vẫn ra hình nhưng sai số nét, và khi đếm nét để tra từ điển sẽ không khớp.

Đếm nét là kỹ năng phụ nhưng hữu ích: nó giúp bạn nhớ chữ theo cấu tạo thay vì theo hình.

7. Viết quá nhiều chữ trong một lần

Lỗi này không thuộc về thứ tự nét nhưng hay đi kèm. Viết 40 chữ mới liền một lúc thì đến chữ thứ 25 tay đã mỏi, nét bắt đầu tệ đi, và bạn không còn đủ tập trung để kiểm tra thứ tự nét nữa.

Chia nhỏ tốt hơn: 8 đến 12 chữ mới mỗi lần, nghỉ, rồi ôn lại những chữ vừa viết. Số chữ nhớ được sau một tuần thường cao hơn cách viết dồn.

Cách tự kiểm tra

Viết chữ ra giấy, rồi che phần chữ và tự đếm nét trong đầu. Nếu số nét bạn đếm khác số nét thật, bạn đang viết theo hình chứ không theo nét — đó là chỗ cần sửa trước khi học thêm chữ mới.

Một cách khác: viết chậm lại một nửa tốc độ trong khoảng một tuần. Chậm thì tay buộc phải đi theo thứ tự, và thứ tự sẽ thành phản xạ.